GIÁNG SINH

 

Thấm thoắt vậy mà đã giáng sinh thứ 10 trên nước ĐỨC của mình.Giáng sinh năm nay gia đình mình quyết định sang thăm gia đình cậu em ở Ba lan
5h37 lên tàu từ PIRNA,sau 2 lần đổi tàu ở DRESDEN và BERLIN,15h15 tàu đến WARZSAWA.Tuyến đường này mình đi lại đã nhiều lần,nhưng mỗi lần qua lại thấy Balan đẹp hơn,khang trang hơn,sạch sẽ hơn từ khi gia nhập EU.

Vào nhà,mọi người đang rộn ràng làm cỗ mừng giáng sinh.Cây thông Nôen đầy ắp quà,dự báo một năm mới nhiều may mắn.

Cỗ giáng sinh nhà cậu là một sự tổng hợp  các món ăn truyền thống trong tiệc giáng sinh của các nước.Trước hết là món Việt,vì toàn người gốc Việt và nói tiếng Việt mà,nộm thịt bê hoa chuối,xôi lúa và miến lươn.Thứ hai là món cá.Người Balan có phong tục ăn cá chép vào đêm chúa giáng sinh.Trước 24h ngày 24/12 ko được phép ăn thịt.Tuy nhiên nhà cậu cách điệu một chút,thay vào cá chép lại là cá hồi ăn gỏi theo kiểu người Nhật.Thứ ba là món vịt nướng theo phong tục của người Đức,vì có gia đình mình từ Đức sang.Tráng miệng là món bánh ga tô mừng sinh nhật chúa,cao ba tầng tuyệt đẹp và chính xác là ăn 3 ngày ko hết.
Ngày hôm sau mệt lử đành nằm nhà,vả lại Nôen là ngày lễ sum họp gia đình nên hầu như mọi người đều ở trong nhà,ko mấy ai ra đường.

Ngày 26 đi thăm phố cổ,rất may là chợ Nôen vẫn còn.Con gái lại được thưởng thức món pho mát nướng đặc trưng của chợ Nôen Balan và món Langós của Hung làm theo kiểu Ba lan,chứ ko phải kiểu Đức.Dạo quanh tìm món hạnh nhân ngào đường nhưng ko có chỉ có hạt dẻ nướng như ở Thổ.Còn rượu vang hâm nóng thì chắc chợ Nôen nào ở Châu âu cũng có.

 

Giáng sinh năm nay ấm,ko có tuyết rơi.Châu âu nóng bỏng với vấn đề kiểm soát biên giới,nhưng phố cổ Warszawa vẫn bình yên vang lên những giai điệu nhẹ nhàng của Sôpanh,chẳng có bóng dáng cảnh sát,ngoài hai người lính gác trước phủ tổng thống.Bình yên mong ước đầu tiên của mọi nhà.

RANH GIỚI

Năm 1983, tốt nghiệp ĐHTHHN, tôi được điều về trường Sỹ quan Pháo phòng không làm giáo viên. Khi thấy 1 ”ông” sỹ quan non choẹt, không ra dáng sỹ quan đào tạo chính qui, Trưởng khoa khoa học xã hội và phòng cán bộ của nhà trường quyết định đưa tôi về Tiểu đoàn 4 để rèn luyện trước khi trở thành giáo viên. Tiểu đoàn trưởng tiểu đoàn 4- trung tá Nguyễn Ngọc Vui giao nhiệm vụ cho tôi làm Đại đội phó đại đội 46- một đại đội tân binh được huấn luyện để bổ sung quân số chiến sỹ cho nhà trường. Thật là khó khăn khi tôi chẳng được huấn luyện gì về chỉ huy mà lại được giao nhiệm vụ chỉ huy 1 đại đội, thật là khó khăn khi mình chỉ là 1 thiếu úy, chưa là Đảng viên mà lại được giao làm chính trị viên 1 đại đội phụ trách các trung đội trưởng trung úy hiểu biết mọi nhiệm vụ huấn luyện, điều lệnh. Thật vô lý, thật lơ mơ và thật lo lắng.

Buổi sinh hoạt đầu tiên , Những tân binh mới, những bình nhì không kém mình bao nhiêu tuổi đặt ra những câu hỏi.

-          Đại Phó bao nhiêu tuổi

-          Đại phó có người yêu chưa

-          Em có chị gái xinh lắm đại phó à

-          Em có em gái Đại phó à

Những câu hỏi, những câu trêu đùa của những người lính trẻ Thị xã Sơn Tây làm một sinh viên học đường lúng túng thật sự.

Thế rồi, Tiểu Đoàn trưởng Vui cử C46 vào Xóm Chóng lao động lấy củi vừa là rèn luyện, vừa làm kinh tế cho tiểu đoàn. C trưởng Lãm, người Đông Anh, là người có kinh nghiệm đẫn dắt 43 chiến sỹ mới, 1 y tá với 1 túi thuốc và 1 thiếu úy mới ra trường còn lơ ngơ vào chân núi Ba vì thực hiện nhiệm vụ.

Địa điểm đóng quân của Đại đội là xóm chóng, một xóm của người dân tộc mường thuộc chân núi Ba vì. 43 chiến sỹ được chia theo tiểu đội và phân bổ về ở nhờ các nhà dân. Ban chỉ huy Đại đội được bố trí ở tại 1 căn nhà của các cụ nằm giữa 1 vườn chè rộng lớn, bên con đập, ven một bờ hồ rộng. Tôi và thượng sỹ y tá Yến (biệt danh yến rắn vì có tài bắt rắn), quê Vĩnh Phú, được bố trí ở tại nhà cụ Trinh ngay sát vườn chè. Tuy là người Mường nhưng gia đình cụ nói tiếng Kinh rất giỏi. Cụ có cô con gái vừa xuất ngũ hơn tôi khoảng 2 tuổi nhưng 1 câu gọi anh M, 2 câu anh M làm tôi khó xử. Gia đình cụ chỉ có 3 cái giường, cụ ông và con trai nằm cái  nhỏ, 1 cái cụ Bà và chị Trinh nằm còn 1 cái phản lớn nhường cho Bộ đội. 4 anh em, Tôi, Yến rắn và 2 chiến sỹ không hiểu xoay xở kiểu gì mà cũng vừa.

Hàng ngày, theo lệnh của Đại trưởng, Tân binh lên rừng chặt cây lấy củi cho tiểu đoàn. Tôi khoác AK vào rừng chặt cây cùng bộ đội. Với suy nghĩ người lính làm gì mình làm nấy nên tôi mắm môi chặt cây và ì ach kéo cây vượt các dốc núi, con suối về khu vực tập kết. Chúng tôi gò lưng kéo cây vượt dốc và chụm chân giữ, kéo cây lại khi cây lao xuống dốc. 1 chiến sỹ trẻ cười : “Đại phó ạ, khi kéo lên sao nặng thế mà khi thả dốc, cây gỗ như 1 con chó săn kéo minh chạy theo đứt hơi”. Tất yếu 1 người không được rèn luyện kỹ năng lao động như tôi làm sao sánh được những thanh niên nông thôn. Càng ngày tôi càng mệt, tay thì phồng rộp, chân tóe máu tứ tung nhưng không dám ngừng vì sợ Tân binh chê cười. Mỗi sáng, nhấc được tấm thân mỏi nhừ khỏi tấm phản thật khó khăn. Một ngày, Tiểu đoàn vào kiểm tra, thấy tôi hùng hục như chiến sỹ, chú The, tiểu đoàn phó cười rồi nói:

-          Nhiệm vụ của cậu là quản lý anh em chứ có phải đi chặt củi đâu. Tôi ngớ người.

Hôm sau, Đại đội trưởng Lãm gọi tôi vào:

-          Thôi lao động thế là đủ rồi, bây giờ tôi giao cho cậu gần gũi với bộ đội, phụ trách Đại đội lấy củi còn tôi sẽ lo công tác ngoại giao với bản với xóm. Nhiều việc phức tạp lắm.

 Tôi bắt đầu công việc của “nhà quản lý” và lúc đó mới thấy có rất nhiều vấn đề phải làm. Đơn vị thiếu thức ăn, chỉ có gạo, muối, ít mỡ, mắm… bữa ăn thiếu chất. Thật ra trước khi đi tiểu đoàn cho mang theo 2 con lợn con khoảng 9-10 kg để khi nào hết thức ăn thì thịt nhưng vì chưa có kinh nghiệm nên chúng tôi không dám thịt cho bộ ăn mà hang ngày phải hái rau, nhường cơm cho lợn (3 tháng sau rút quân mỗi con lợn tăng hơn chục kg). Anh em ghét 2 con lợn này lắm. nhiều hôm ngồi trong nhà nghe lợn kêu eng éc, nhìn ra thấy chiến sỹ ta cầm que chọc lợn. Hỏi sao thì lính trẻ bực bội:

-          Chọc cho nó chết để được ăn thịt lợn Đại phó ạ. Nó càng lớn càng ăn hết cháy của bọn em.

Thật là thương anh em, tôi nghĩ cách cho họ về nhà chiều thứ 7 với lời nhắn nhủ: các em về thăm nhà không được cắt cơm, để cơm lại cho người ở lại ăn no và về nhà nhớ mang thêm chút đồ ăn cho tuần tiếp. Từ đó những buổi chiều thứ 7, từng tốp lính đi bộ 17-19 km từ rừng về thị xã Sơn tây để buổi tối chủ nhật quay lại với niềm vui và lọ muối lạc trong túi. Tôi ở lại, lúc đầu thì thích vì được nghỉ nhưng sau thì buồn vì anh em họ về nhiều, bữa ăn vắng vẻ và cả ngày không tivi, không báo, đài…. Ra vườn chè, vào vườn chè và đỉnh núi Ba vì cao tít trên mây.

Chiến sỹ mới tuổi còn rất trẻ lại chủ yếu là con em Thị xã, nhiều người không quen lao động, nhiều người nghịch ngợm. Cậu Lộc, nhà ở thị xã Sơn Tây là người có nhiều quái chiêu nhất. Một buổi chiều tôi đi rừng về rửa tay chuẩn bị cùng anh em ăn cơm. Thấy  Lộc đứng giữa sân tôi  bảo: Vào ăn cơm Lộc. Một câu lính bên cạnh thì thầm:

-          Nó bị phạt đấy anh ạ.

-          Sao lại bị phạt, tôi quay sang người lính bên cạnh.

-          Nó ăn gian nên Đại trưởng phạt

Tôi đứng dậy sang mâm của Đại trưởng. Đại trưởng Lãm giải thích:

-          Mấy hôm nay cậu Lộc kêu ốm không lên rừng nhưng tối tối lại vào xóm vào bản chơi. Sáng nay vào rừng được 1 chút thì kêu đau bụng đi ngoài nhiều lần và bỏ về. Tôi cho y tá kiểm tra thì không phải vậy.

Y tá Yến bổ sung:

-          Theo lệnh của anh Lãm, tôi yêu cầu Lộc ra bãi chè đi ngoài để tôi kiểm tra nhưng sau khi kiểm tra tôi phát hiện phân cứng và cậu Lộc dùng que khấy như phân lỏng. Tôi đã gọi Lộc và nói rõ việc giả làm phân lỏng thì cậu ấy lại nói dối: đi từ rừng về đau bụng quá gặp bà Mế và bà Mế cho nắm lá gì đó nên phân cứng lại. Tôi lại hỏi: vì sao lại phải khuấy phân thành phân lỏng thì cậu Lộc ú ớ không trả lời được nên anh Lãm phạt đứng ngoài sân.

Cuối bãi chè có mấy ngôi mộ đất. Ngày ngày sau mỗi bữa ăn chúng tôi phải đi ngang qua để trở về nhà dân. Cụ Trinh và dân làng nói ở đó có mộ của một cô gái chết trẻ thiêng lắm. Thỉnh thoảng hồn của cô lại hiện lên trắng toát, lượn lờ… nhiều lần họp xong về muộn đi ngang qua tóc gáy tôi dựng ngược. Ngày còn ở nhà tôi là chúa sợ ma. Năm lên 6-7 tuổi, ông Bính bên hàng xóm mất tôi sợ ma mấy tháng. Mẹ phân công 2 anh em: ngày này đứa này rửa bát, đứa kia nấu cơm và hôm sau ngược lại. Thế là tôi bỏ cả chơi xung phong nấu cơm suốt tháng để khỏi phải ra giếng rửa bát 1 mình vào chập tối. Thế nhưng ở đây không để chiến sỹ biết mình sợ ma được. Đại đội phó sợ mà sợ ma à…  

Một tối, gió lạnh, tôi đang ngồi sưởi và nói chuyện với cụ Trinh thì Yến ùa vào hổn hển:

-          Ối giời ma anh ạ.

-          Ma ở đâu? Nói rõ xem nào

Yến mặt xanh lét diễn tả:

-          Lúc đầu tôi cũng không tin có ma nhưng vừa rồi đi qua cuối bãi chè tôi thấy bóng trắng toát lượn lờ trên mộ. tôi chạy văng cả dép.

Nhìn xuống dưới chân Yến thấy chỉ còn 1 chiếc dép nhựa đứt quai, tôi lo lắng.

-          Cô ấy thiêng lắm, nhiều lần cô ấy hiện lên đấy.

Cụ Trinh thêm vào làm mọi người càng sợ. Thật là lúng túng, làm sao bây giờ. Trong bụng thì muốn để sáng mai hẵng hay nhưng như vậy thì làm sao mà ăn nói với Lính. Tôi bảo Yến:

-          Anh em mình ra đó xem sao

-          Thôi anh ạ mai đi

Những ngày sau tôi cho Yến và 1 cậu lính lên rừng kiếm củi bán lấy tiền mua dép cho Yến và sau này tôi biết được ma chính là cậu Lộc. Lộc đã rủ mấy người bạn khoác màn trắng ra mộ dọa Yến cho bõ tức hôm bị phạt. Thật là lính với tráng.

Ba Vì cũng là nơi được coi là rừng thiêng nước độc. Một ngày đi rừng về tôi thấy nóng người. Cơn sốt kéo đến nhanh chóng. Lúc này tôi đã chuyển sang nhà trông chè của các cụ ở mà không ở nhà cụ Trinh nữa để dễ quản lý bộ đội. Mấy ngày đầu còn nhúc nhắc, đến ngày thứ 3 là tôi nằm liệt, sốt cao, nhức toàn thân. Mấy bát cháo rau rừng của mấy cậu công vụ cũng chẳng muốn ăn. Yến thì lục cả túi thuốc của 1 y tá cũng chỉ có vài loại: Thuốc cảm, thuốc đau bụng… và với kiến thức của 1 y tá Yến cũng không biết tôi bị sốt vì sao. Sang ngày thứ 4 bắt đầu thấy hiện tượng mơ màng và lâng lâng, chìm vào giấc ngủ, có 1 đàn ong vo ve đâu đó. Sang ngày thứ 5, một ngày của vận mệnh. Chú Lai, thiếu tá phó chủ nhiệm quân y của nhà trường đạp xe vào rừng xem xét cho việc ban quân y cũng sẽ tổ chức vào rừng kiếm củi gây quỹ. Nghe nói tôi bị sốt chú đến xem. Mới ngồi xuống cầm tay tôi chú đã kêu ầm lên:

-          Thôi chết rồi, chết rồi tay bắt chuồn chuồn rồi (Ngôn từ của nghề y nói tay đã bị cứng và khòng khòng như đang bắt chuồn chuồn)

Chú Lai lấy 1 tờ giấy viết vài chữ và đưa cho 1 công vụ yêu cầu đạp xe gấp về Trường xa 12 km. Sau 3 tiếng chiếc xe UAZ đè lên những bụi chè chạy vào sân nhà trông chè của các cụ. Anh em khiêng tôi ra xe trong tư thế người tôi đã cứng.

Về tới tiểu đoàn 4, Trung sỹ Đính y tá kéo ống quần tôi lên tiêm liên tiếp 2 ống Penicilin vào mắt cá chân và đầu gối đã sưng vù rồi chuyển xuống bệnh xá của nhà trường. Ở đây Bác sỹ Hùng xác định: Tôi bị sốt Xoắn Khuẩn mảnh, một loại vi khuẩn của rừng thiêng nước độc và bắt đầu cho phác đồ điều trị. Mỗi ngày tôi bị tiêm 2 mũi streptomycin sau 3 ngày tôi đỡ sốt và 5 ngày sau tôi trở lại rừng trong sự vui mừng của các Tân binh.

Hàng năm đến ngày 22/12 các chiến sỹ nghịch ngợm năm nào của C46 vẫn tập trung gặp mặt tại Sơn tây. Năm 1995, sau khi từ Liên xô về, anh em chúng tôi vào xóm Chóng thăm gia đình cụ Trinh, thăm đồi chè và không quên nhìn lại ngôi mộ thiêng đã làm mất đôi dép của Thượng sỹ Yến. Mảnh đất này đã giữ rất nhiều kỷ niệm đã cho tôi đứng bên ranh giới của sự sống và cái chết trong tình thương của anh em bộ đội.